Menu
Free Pack
Buy Now

Deel 1: Help, de arbeidsmarkt verzuipt!

3-apr-2020 15:05:00

De huidige arbeidsmarkt piept en kraakt aan alle kanten. De kranten staan vol met tekorten in o.a. onderwijs en zorg, organisaties schreeuwen om mensen met juiste competenties. Terwijl tegelijkertijd ziekteverzuim en burn-out hand over hand toenemen. Er zijn mensen die denken dat dit tijdelijk is en dat het binnen de huidige kaders is op te lossen. Ik denk echter dat dit symptoombestrijding is en dat er iets structurelers aan de hand is. In de kern is 'de arbeidsmarkt' een relatie tussen werknemers en werkgevers. Hoe je die vorm geeft is afhankelijk van de tijd waarin je leeft. En hier gaat het nu langzaamaan mis.

Wat er naar mijn mening aan de hand is wil ik in een aantal blogs met u delen. De strekking zal in ieder geval zijn: je kunt de problemen van morgen niet oplossen met de antwoorden van gisteren.

Introductie

Zoals ik in een eerdere blog al eens heb beschreven vind ik het een zinvolle exercitie voor een organisatie om zich eens serieus af te vragen "waarom bestaan wij eigenlijk als organisatie?" In mijn blog noemde ik het voorbeeld van twee postkoetsbedrijven eind 19e eeuw, de tijd dat Henry Ford opkwam. Het ene bedrijf nam als strategie harder te gaan rijden om Ford zo te slim af te wezen. Terwijl het andere bedrijf zei: 'wij zijn niet persé een postkoets bedrijf maar eerder een vervoersmaatschappij. En hoe we mensen vervoeren is afhankelijk van de techniek die voorhanden is.' Je voelt meteen aan je water welk bedrijf het meeste kans heeft om te overleven.

 Het antwoord op de vraag 'waarom doen we wat we doen' kan in mijn ogen nooit zijn 'omdat we het altijd zo hebben gedaan' of 'om mensen aan het werk te houden.' In de zorgsector zijn in de loop der jaren erg veel structuren rondom het primaire doel in het leven geroepen, denk aan zorginstituten-verzekeraars-beroepsverenigingen-NzA's-ziekenhuiskoepels-overheden etc, etc. De meeste mensen die dagelijks 'in de zorg' aan het werk gaan staan steeds verder af van het primaire doel van 'hun werk'. In mijn ogen zou dat bijvoorbeeld voor ziekenhuismedewerkers kunnen zijn : 'zieke mensen beter maken.' Het concept ziekenhuis zoals we dat nu kennen is echter nog maar 100-140 jaar oud. Dit is dus een model wat (relatief) kort geleden bedacht is omdat dat, met de kennis en techniek van toen, de beste oplossing was voor een behoefte, te weten: zieke mensen beter maken.

 Als je met de kennis van nu opnieuw de zorgsector zou mogen inrichten, is de kans heel klein dat je op hetzelfde model uitkomt. Want niet alleen zijn de behoeftes heel anders dan 100 jaar geleden, de mogelijkheden zijn ook totaal anders. En het huidige model zal moeten veranderen: kosten zijn te hoog en zullen alleen al door demografie nog hoger worden, er zijn te weinig handjes en ook dat probleem zal groeien. Kort gezegd het huidige model volstaat niet meer.

Als het huidige ziekenhuis ons paradigma is, is het in mijn ogen tijd voor een paradigma shift. De digitale transformatie is alom aanwezig, laten we er wat mee doen.

Dit gedachtenexperiment kan je ook doen voor andere sectoren zoals onderwijs bijvoorbeeld: wat is het doel van onderwijs? Is dat docenten aan het werk houden of jonge mensen vaardigheden/competenties bijbrengen? Precies!

Vervolgens zouden we dan moeten zeggen: "maar hoe we kinderen die kennis en competenties bij brengen is afhankelijk van de tijd waarin we leven. " De kans is in mijn ogen klein dat we dat met de huidige know-how op dezelfde manier zouden inrichten als ruim 100 jaar geleden.

 Waar ik het in mijn volgende blogs over wil hebben is de arbeidsmarkt als geheel. Want ook die is ooit door mensen bedacht op basis van de kennis en kunde van een bepaalde tijd. De afgelopen twintig jaar heb ik mij vanuit de zorgsector bezig gehouden met de arbeidsmarkt aldaar. De laatste jaren zie ik echter steeds meer de parallellen tussen de arbeidsmarkt in de zorg en de arbeidsmarkt als geheel. Daarom wil ik graag de lessons learnt in de zorg delen omdat ik geloof dat we het 'samen' moeten doen en dat we over de sectoren heen kennis, inzicht en best practices moeten delen om de arbeidsmarkt opnieuw in te richten rekening houdend met de digitale transformatie en de veranderende maatschappij.

De arbeidsmarkt raakt ons allemaal en het maatschappelijk belang is groot.

Aan de slag dus!

Schrijf je in via Email